Opieka psychiatryczna oraz leczenie uzależnień młodzieży i dzieci
Mapa ośrodków (dostępna w bloku: „Czytaj więcej o poziomach referencyjnych, sprawdź na mapie, kliknij +”)
Wykaz ośrodków I, II i III poziomu referencyjnego systemu ochrony zdrowia psychicznego dzieci i młodzieży (pobierz: plik EXCEL)
Poradnik Pacjenta: Jak pomóc dziecku w kryzysie psychicznym?
Czy skierowanie od lekarza jest wymagane do ośrodków referencyjnych w psychiatrii dzieci (dalej ośrodki)?
Do I poziomu referencyjnego (zespoły/ośrodki środowiskowej opieki psychologiczno-psychoterapeutycznej) – skierowania nie są potrzebne.
Do II poziomu referencyjnego; Poradnia Zdrowia Psychicznego dla Dzieci i Młodzieży – nie, Oddział Dzienny Rehabilitacji Psychiatrycznej dla Dzieci i Młodzieży – tak, po uzyskaniu skierowania należy zgłosić się do właściwego oddziału dziennego. Następnie wyznaczana jest porada kwalifikacyjna, podczas której oceniane są wskazania do hospitalizacji w oddziale dziennym. W zależności od wyniku kwalifikacji pacjent zostaje przyjęty do oddziału i otrzymuje termin rozpoczęcia hospitalizacji albo otrzymuje informację o braku kwalifikacji do tej formy leczenia wraz z uzasadnieniem.
Do III poziomu referencyjnego – Oddziały stacjonarne psychiatryczne dla dzieci i młodzieży – w trybie nagłym (stan zagrożenia zdrowia lub życia) – nie, w trybie planowym – tak.
Czego może oczekiwać poradnia psychologiczno-pedagogiczna od tych ośrodków?
Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Zdrowia (Dz.U. z 2019 r. poz. 1285, z późn. zm) poradnia psychologiczno-pedagogiczna (dalej poradnia) może oczekiwać:
- uzgodnienia zasad i procedur współpracy pomiędzy ośrodkami referencyjnymi a jednostkami systemu oświaty. Ważne jest, aby w tych uzgodnieniach nie pomijać przedszkoli, szkół podstawowych i szkół ponadpodstawowych
- procedury diagnozy i leczenia, które powinny być opracowane w ośrodkach zgodnie z wiedzą medyczną. Ośrodki te są zobowiązane do opracowania takich procedur w ciągu 6 miesięcy od uruchomienia usług dla dzieci i młodzieży oraz ich rodzin
- poradnia psychologiczno-pedagogiczna może poprosić o aktualizację procedur diagnostycznych i terapeutycznych ze względu na potencjalną współpracę. Ośrodek może wyrazić na to zgodę, ale nie musi.
Brak tych procedur w ośrodkach, które funkcjonują ponad 6 miesięcy na danym terenie oznacza realizację umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia niezgodnie z Rozporządzeniem Ministra Zdrowia. Nadzór na realizacją umowy zgodnie z przepisami ma każdy oddział wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia (adresy są TUTAJ)
Ponadto, są to utracone szanse na skoordynowane wsparcie dla dzieci, zmniejszenie kolejek oraz lepszą realizacją potrzeb małoletnich mieszkańców oraz ich rodzin w danej społeczności lokalnej.
Czy przepisy RODO blokują współpracę pomiędzy ośrodkami i poradnią psychologiczno-pedagogiczną?
Nie. Jeżeli ośrodki mają opracowaną procedurę współpracy, ważne jest, aby zaktualizować ją pod kątem działania poradni psychologiczno-pedagogicznej i jednostek systemu oświaty. Opiekunowie prawni oraz młodzież powyżej 16 r.ż. muszą świadomie wyrażać zgodę na współpracę pomiędzy poradnią a ośrodkami. Odpowiednie klauzule informacyjne oraz zgody przygotowane przez prawników poszczególnych podmiotów powinny być dostępne w recepcji/sekretariacie poradni czy ośrodka.
Jakie informacje mogą być przetwarzane pomiędzy ośrodkiem a poradnią?
Przetwarzane mogą być tylko te informacje, na które opiekunowie prawni i młodzież powyżej 16 r.ż. wyrazili zgodę. Zakres tych informacji powinien być konieczny i wystarczający do przeprowadzenia diagnozy lub udzielania wsparcia/leczenia.
Kiedy procedura współpracy staje się martwym zapisem lub sama współpraca staje się nieefektywna/zbędną biurokracją?
Czasami w ustalaniu zasad współpracy górę bierze interes własny danej instytucji lub grupy specjalistów w nich pracujących. Wówczas staje się ona narzędziem ochrony dla instytucji lub jej pracowników, pomijając potrzeby dzieci i ich rodziców/opiekunów prawnych. Obie wartości – bezpieczeństwo instytucji i jej pracowników oraz potrzeby rodzin oraz dzieci – można ująć w procedurze nie tracąc celu jakim jest diagnoza i odpowiednie wsparcie/leczenie dzieci i ich rodzin.
